Nghề làm bún khô ở xã Đà Vị, huyện Na Hang
Ngày xuất bản: 11/08/2019 3:27:55 SA

Những năm gần đây, việc thúc đẩy phát triển các nghề truyền thống để tạo ra những sản phẩm mang thương hiệu địa phương, hình thành các vùng sản xuất, xã một sản phẩm cung ứng ra thị trường đã và đang được huyện Na Hang chú trọng. Nghề làm bún khô Đà Vị, huyện Na Hang (Tuyên Quang) vốn có từ lâu đời nhưng lại manh mún, chưa phát triển rộng. Hiện nay, nhờ các chính sách hỗ trợ phát triển của huyện, xã nên một số gia đình đã bắt đầu phát triển theo hướng hàng hóa bước đầu đem lại nguồn thu nhập ổn định, từng bước giảm nghèo tại địa phương.

Phát huy truyền thống làm bún lâu đời của gia đình. Tháng 10 năm 2018, từ 100 triệu nguồn vốn vay của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn huyện, Chị Triệu Thị Lợi, thôn Phai Khằn, xã Đà Vị, huyện Na Hang đã mạnh dạn đầu tư mua máy xay xát, máy nghiền, máy đập bột … và xây dựng cơ sở sản xuất bún khô tại gia đình. Ban đầu cũng gặp nhiều khó khăn khi mới bắt tay vào làm, kỹ thuật chưa đảm bảo, chất lượng sợi bún chưa đẹp, ngon. Nhưng nhờ sự tỉ mỉ, chăm chỉ mày mò ngày này qua ngày khác. Những mẻ bún đầu tiên của gia đình chị đã cho ra lò và được khách hàng ưa chuộng. Chị Lợi cho biết: để tạo ra những mẻ bún khô vừa mềm vừa dai, đảm bảo chất lượng công đoạn đầu tiên và quan trọng nhất chính là chọn gạo. Phải là loại gạo Bao thai được trồng tại địa phương, sau khi thu hoạch được phơi khô, xát sạch bụi, cám. Nghiền thành bột trộn với nước theo tỉ lệ phù hợp sẽ được đổ vào máy làm bún. Từng sợ bún trắng ngần, dai dẻo sẽ từ từ được đẩy ra, lúc này người thợ sẽ cắt thành từng đoạn ước chừng khoảng 1 kg và đặt lên giá phơi. Phương pháp làm bún của gia đình chị được kết hợp giữa công thức thủ công truyền thống và máy móc hiện đại nên sợi bún không bị xỉn màu, dai, thơm mà không cần dùng bất cứ chất phụ gia nào.

 

 

Trung bình cơ sở của chị Triệu Thị Lợi sẽ sản xuất khoảng 2 tạ gạo, bán giao và bán lẻ ra thị trường, bán hết thì cơ sở sẽ sản xuất tiếp, giá bán lẻ trên thị trường 25.000 đồng/1 kg, còn bán giao tại gia đình sẽ là 22.000 đồng/kg. Được biết, hiện nay trên địa bàn xã có 2 cơ sở sản xuất khô được đầu tư máy móc hiện đại. Còn lại đều là các cơ sở nhỏ lẻ. Trong những năm gần đây nghề đã được hiện đại hóa lên nhiều, máy móc, thiết bị được đầu tư mạnh, nguồn vốn và thị trường ổn định. Nhờ vậy mà người dân làm bún cũng ổn định hơn nhiều.

Bún khô xã Đà Vị nổi tiếng ngon, tuy nhiên hiện nay vẫn chưa được nhiều người biết đến bởi người dân chủ yếu sản xuất quy mô nhỏ và bán lẻ tại địa phương. Để làm ra sợi bún chất lượng bắt buộc phải là loại gạo Bao thai, nhưng hiện nay do sự phát triển của xã hội, người dân  chọn những loại lúa ngắn ngày, cho chất lượng cao hơn là trồng giống lúa Bao thai, chính vì vậy việc chọn được gạo chất lượng làm bún cũng rất khó. Ngoài ra, còn có sự cạnh tranh về giá, các loại đồ khô như mì, phở, mì tôm công nghiệp.

Có thể thấy nghề làm bún khô được coi là một hướng đi mới trong phát triển kinh tế trên địa bàn. Trong thời gian tới, Chính quyền địa phương cần có kế hoạch đào tạo, đẩy mạnh phát triển các xưởng làm bún khô, xây dựng bao bì nhãn mác và liên kết chuỗi giá trị tạo đầu ra cho sản phẩm. Tạo điều kiện để nhân dân vay vốn phát triển các xưởng sản xuất. Đồng thời, các hộ sản xuất, kinh doanh bún khô cũng cần chú ý đến việc nâng cao chất lượng cho sản phẩm. Có như vậy, nghề làm bún khô xã Đà Vị mới thực sự phát triển, tạo tiền đề để hình thành sản phẩm mang thương hiệu địa phương, góp phần vào phát triển kinh tế - xã hội.

Bài, ảnh: Hà Huế

Tâm tình cô gái Na Hang

Về Na Hang quê anh

Giữa rừng Na Hang